Groupagemarkt in Europa: veerkracht ontstaat vanuit het netwerk
De berichtgeving over de groupagemarkt schetst de voorbije maanden een duidelijk beeld: de volumes dalen, terwijl de druk op prijzen en kosten toeneemt. Tegelijkertijd vragen industrie en retail luider dan ooit om betrouwbare logistieke partnerschappen. De Europese groupagelogistiek bevindt zich dus op een kantelpunt. De vraag is niet langer hoe je schommelingen op korte termijn opvangt, maar hoe je het systeem fundamenteel weerbaarder maakt.
'Sterk dalende volumes', 'Wachten op het herstel', 'Industrie en retail vragen om betrouwbare logistieke partnerschappen' — de koppen in de vakpers spreken voor zich. De Europese groupagemarkt maakt een ingrijpende transformatie door.
Groupagenetwerken worden sterk gedreven door vaste kosten. Cargo-afhandeling, IT-systemen, personeel en infrastructuur moeten in stand gehouden worden, ongeacht of de capaciteit volledig benut wordt. Dat betekent dat dalende volumes niet automatisch tot lagere kosten leiden. Integendeel: ze verhogen de relatieve kostendruk. Door de dalende volumes, in combinatie met een aanzienlijke terugval in winstgevendheid sinds 2023, hebben veel logistieke dienstverleners hun capaciteit afgebouwd. Het probleem is dat structuren die eenmaal zijn afgeschaald, moeilijk weer op te bouwen zijn wanneer de vraag terug aantrekt.
In dat licht wordt capaciteit een strategische factor binnen de groupagemarkt. Het is ook duidelijk dat prijzen op lange termijn zullen moeten stijgen, want alleen door te investeren in infrastructuur, digitalisering en duurzaamheid kunnen we ervoor zorgen dat supply chains en logistieke netwerken efficiënt en veerkrachtig blijven.Volatiliteit op de groupagemarkt wordt het nieuwe normaal
Wat betekent dit voor de groupagemarkt? Meer dan ooit vragen schommelende volumes, seizoensgebonden pieken en plotselinge veranderingen in vraag om flexibele netwerkstructuren en een hoge mate van wendbaarheid. Tegelijk wordt vooruitplanning steeds belangrijker. Logistieke bedrijven die snel zicht krijgen op hoe volumes evolueren, kunnen hun capaciteit efficiënter beheren en knelpunten vermijden. Maar niet alleen de kosten evolueren; ook de structuur van de vraag verandert. Klanten verwachten vandaag steeds vaker geïntegreerde end-to-end-logistieke oplossingen voor groupagetransport en -diensten. Het volstaat niet langer dat fysieke supply chains en transportketens gewoon functioneren. Vandaag moeten die ketens naadloos zijn en transport, opslag en toegevoegde-waardediensten efficiënt integreren.
Deze integratie wint aan belang, zeker in een internationale context, bijvoorbeeld in de goederenstroom van Azië naar Europa. De prestatie van afzonderlijke segmenten, zoals het transfereren van containers van punt A naar punt B, is niet langer de enige bepalende factor. De kwaliteit van het volledige systeem, zoals de naadloze integratie van Air & Sea Logistics en Road Logistics, wordt steeds meer een voorwaarde voor concurrentievermogen.
Meer dan ooit vragen schommelende volumes, seizoensgebonden pieken en plotselinge veranderingen in vraag om flexibele netwerkstructuren en een hoge mate van wendbaarheid.
Een belangrijke factor in het succes van het netwerk van DACHSER, het grootste groupagenetwerk van Europa, zijn de servicepartners, en dan vooral de zelfstandige transportbedrijven die het merendeel van de diensten binnen het wegtransportnetwerk van DACHSER uitvoeren.
In tijden van crisis en economische neergang staan vooral kleine en middelgrote transportbedrijven onder aanzienlijke druk. Stijgende brandstofprijzen, zoals recent na de militaire aanvallen in het Midden-Oosten, voelen zij rechtstreeks aan de pomp. Vanuit zijn positie als tussenschakel ondersteunt DACHSER zijn transportpartners in deze situatie door te zorgen voor een eerlijke en tijdige betaling. In de meeste gevallen hebben we met hen een brandstofkosten-"floater" afgesproken. Zo kunnen extra kosten rechtstreeks worden doorgerekend aan de klant, volgens de geëigende contractuele bepalingen.
Vertrouwen opbouwen door eerlijke voorwaarden
DACHSER hecht belang aan langdurige, betrouwbare relaties met zijn servicepartners, met als doel om als gelijkwaardige partners samen de uitdagingen van een veranderende markt aan te pakken. Initiatieven zoals het DACHSER Service Partner Initiative zijn een mooi voorbeeld van hoe eerlijke operationele voorwaarden en betere arbeidsomstandigheden voor chauffeurs bijdragen aan wederzijds vertrouwen. Daarbij hoort ook een constructieve aanpak van acute structurele knelpunten, wat onmisbaar is voor de veerkracht van de supply chain. Volgens de Duitse federatie voor wegtransport, logistiek en afvalverwerking (BGL) kampt Duitsland vandaag al met een tekort van meer dan 70.000 chauffeurs — en dat aantal blijft stijgen. Aangezien de situatie in andere Europese landen vergelijkbaar is, heeft het weinig zin te verwachten dat buitenlandse chauffeurs dit probleem zullen oplossen. Maar liefst 73 procent van alle wegtransportbedrijven meldt een chauffeurstekort. Zo'n 35 tot 40 procent van alle chauffeurs is ouder dan 55, terwijl slechts 3 tot 5 procent van alle professionele chauffeurs jonger is dan 25. Capaciteit op de groupagemarkt wordt zo steeds meer een kwestie van beschikbare mankracht.
DACHSER was een van de eerste logistieke bedrijven die deze uitdaging aanging: al in 2014 lanceerde het bedrijf een eigen kwalificatieoffensief met de oprichting van DACHSER Driver and Truck Fleet Services GmbH (DTS GmbH). Het doel is jongeren aan te trekken voor het chauffeursberoep, hen te inspireren, op te leiden en op lange termijn aan de markt te binden — mogelijk met de ambitie dat ze later zelf zelfstandige transportonderaannemers worden.
Efficiëntie in groupagelogistiek is de sleutel tot competitiviteit
Naast personeelsbeschikbaarheid biedt ook de kostenstructuur nog belangrijke verbeterruimte: ongeveer 85 procent van de kosten in groupagelogistiek wordt gemaakt in de operationele kernprocessen. Het grootste potentieel om de efficiëntie te verbeteren ligt in de "industrialisering van de afhandeling", gericht op gestandaardiseerde processen, een hoge benutting van de bestaande capaciteit en het gericht inzetten van technologie.
Digitale oplossingen in de logistiek, zoals AI-gestuurde forecastingsystemen en cargo-afhandelingsprocessen, maken het vandaag mogelijk om goederenstromen nauwkeuriger te plannen en middelen efficiënter in te zetten. Bij DACHSER zorgen forecastingtools zoals PAnDa One voor betrouwbare prognoses van zendingsvolumes en ondersteunen ze de operationele planning, zelfs in zeer volatiele omgevingen. In de meermaals bekroonde Dachser @ILO-terminal worden pakketten volledig automatisch geïdentificeerd, gelokaliseerd, gemeten en geregistreerd in het transportmanagementsysteem — zowel bij binnenkomst en vertrek als tijdens hun verblijf in de transitterminal. Dit maakt handmatige barcodescanning en het bijkomend labelen van pakketten overbodig. Naast een kortere procestijd draagt dit bij tot een efficiëntere cargo-afhandeling.
Succesvol supply-chainmanagement binnen geïntegreerde groupagenetwerken vraagt ook om het voldoen aan steeds strengere eisen op het vlak van klimaatactie en duurzaamheid. Dat kader wordt bepaald door internationaal overeengekomen klimaatdoelstellingen en de bijhorende regelgeving, maar evenzeer door de klimaatambities en toezeggingen van klanten en logistieke dienstverleners zelf. In de praktijk betekent dit het vermijden van lege ritten, het optimaliseren van de capaciteitsbenutting en het strategisch inzetten van middelen. Daarnaast zijn investeringen nodig in alternatieve aandrijfsystemen, energie-efficiëntie en emissiearme transportoplossingen. Deze investeringen hebben op hun beurt een directe impact op de kostenstructuur.
Netwerkkwaliteit wordt een cruciale onderscheidende factor
Samenvattend kunnen we stellen dat middelen zoals magazijnen, chauffeurs en materieel, samen met de vereiste (netwerk)kwaliteit, niet toevallig ontstaan; ze vragen om langetermijnplanning, en de kosten om ze in stand te houden moeten door alle partijen in de supply chain samen gedragen worden. Essentieel zijn standaarden voor materieel en infrastructuur, transparante IT- en facturatiesystemen, een hoge mate van afstemming tussen netwerkpartners, en een hogere capaciteitsbenutting en productiviteit doorheen de volledige supply chain. Kwaliteit ontstaat niet vanzelf, maar vloeit voort uit het geheel van logistieke processen. Eén ding is zeker: alleen netwerken die op lange termijn investeren in infrastructuur en IT zullen erin slagen de uitdagingen van de groupagemarkt succesvol het hoofd te bieden en hun prestaties op lange termijn te vrijwaren.
Het antwoord ligt in een holistische aanpak: in de integratie van end-to-end-logistieke oplossingen, in de consistente verbetering van de efficiëntie in de kernprocessen, en in sterke, samenwerkende netwerken. Of anders gezegd: veerkracht van de supply chain in groupagelogistiek is geen kwestie van individuele inspanning, maar het resultaat van een goed functionerend systeem en effectieve partnerschappen die gebouwd zijn op wederzijds respect.